6 dk okuma
Pano içindeki her cihaz bir miktar kayıp güç üretir ve bu güç ısıya dönüşür. Panonun yüzeyi bu ısıyı dışarı atamıyorsa iç sıcaklık yükselir; sürücüler derate olur, kontaktör bobinleri ve elektronik kartlar ömür kaybeder. Yaz aylarında yaşanan pek çok 'sebepsiz duruş' aslında budur.
Adım 1 — Kayıp gücü toplayın
Sürücüler genelde anma gücünün %3-5'i kadar kayıp üretir; 22 kW'lık bir sürücü için bu yaklaşık 700-1100 W demektir. Güç kaynakları, trafolar, kontaktörler ve klemens grupları da katalog değerlerinden toplanır. Toplam kayıp gücü (Pv) bulmadan hiçbir iklimlendirme kararı sağlıklı olmaz.
Adım 2 — Panonun kendi kapasitesini çıkarın
Sac pano, yüzeyinden doğal yolla ısı atar. Etkin yüzey alanı (A) ile iç-dış sıcaklık farkı (ΔT) çarpılır; sac panolar için yaklaşık 5,5 W/m²K değeri kullanılır. Kalan ısı, aktif çözümle atılacak miktardır.
Adım 3 — Fan mı yeter, klima mı gerekir?
- Ortam sıcaklığı, hedeflenen iç sıcaklıktan en az 5 K düşükse filtreli fan yeterlidir. Gerekli debi yaklaşık V = 3,1 × Pv / ΔT (m³/h) ile bulunur.
- Ortam sıcak, tozlu ya da yağ buharlıysa fan çözüm değildir; kapalı çevrimli soğutucu ya da pano klimasına geçilir.
- Dışarısı içeriden sıcaksa (kazan dairesi, dökümhane) fan durumu kötüleştirir.
- Fan seçilirse çıkış ızgarası ve filtre bakım planına eklenmelidir; tıkanmış filtre fanı yok saymakla aynı şeydir.
Sıkça sorulan sorular
Pano termostatı kaç dereceye ayarlanmalı?
Yaygın uygulama fanı 35 °C civarında devreye almak, ısıtıcıyı ise yoğuşmayı önlemek için 5-10 °C'de çalıştırmaktır. Kesin değer, panodaki en hassas cihazın izin verdiği çalışma sıcaklığına göre belirlenir.
Fan üstte mi altta mı olmalı?
Taze hava alt taraftan filtreli fanla içeri alınır, sıcak hava üstteki çıkış ızgarasından atılır. Ters kurulum, doğal konveksiyonla çakıştığı için verimi düşürür.
Pano içinde ısıtıcı ne işe yarar?
Soğuk ve nemli ortamlarda iç yüzeyde yoğuşmayı önler. Yoğuşan su elektronik kartlarda korozyona ve kaçak akıma yol açar; higrostat ya da termostat ile kontrol edilen küçük bir ısıtıcı bunu engeller.
Kapalı çevrimli soğutucu ile pano kliması aynı şey mi?
İkisi de iç havayı dış havayla karıştırmaz. Isı değiştiricili kapalı çevrim çözümü ortam sıcaklığı iç hedeften düşükse yeterlidir; ortam sıcaksa soğutma çevrimi olan pano kliması gerekir.