
8 dk okuma
Pano teklifi hazırlarken şalt malzemesi kolayca listelenir; unutulan kalemler hep detayda kalır. Sahada "kanal yetmedi", "etiket yok", "topraklama barası gelmemiş" gibi eksikler, malzeme maliyetinden çok işçilik ve zaman kaybettirir. Aşağıdaki liste, tipik bir alçak gerilim dağıtım panosunda bulunan kalemleri gruplar hâlinde veriyor.
1. Gövde ve mekanik
- Sac pano gövdesi — ölçü, IP sınıfı ve IK (darbe) sınıfı belirlenir.
- Montaj plakası — gövdeyle birlikte gelmeyebilir, ayrı kalem olarak istenmelidir.
- Kaide (soket) — zemine oturan panolarda kablo giriş yüksekliği için.
- Kapak kilidi ve menteşe — geniş kapaklarda kilit sayısı conta baskısını belirler.
- Havalandırma ızgarası ya da kör kapak — kullanılmayan açıklıklar kapatılmalıdır.
2. Şalt ve koruma
- Ana şalter ya da kompakt devre kesici — kesme kapasitesi hesaplanmış olmalı.
- Çıkış otomatik sigortaları — anma akımı ve açma eğrisi (B/C/D) ile birlikte.
- Kaçak akım röleleri — 30 mA can güvenliği, 300 mA yangın koruması; ana tarafta S tipi.
- Kontaktör ve motor koruma şalteri — motor çıkışı varsa.
- Parafudr (SPD) — şebeke girişinde, özellikle açık alan ve kırsal beslemede.
- Faz koruma rölesi — faz kaybı ve sıra hatasına duyarlı yüklerde.
3. Bara ve dağıtım
- Bakır bara ve izolatör — ana dağıtımda; kesit akıma göre hesaplanır.
- Tarak (comb) bara — sıralı sigortaların beslenmesi için, kutup sayısına uygun.
- Nötr barası — ayrım noktasından sonra topraklama barasından ayrı olmalı.
- Topraklama barası — vidalı tip, gövde ve kapak bağlantıları için yeterli sayıda nokta.
- Bara taşıyıcı ve bağlantı elemanları.
4. Kablaj ve bağlantı
- Delikli kablo kanalı — doluluk %60'ı geçmeyecek kesitte, kapağıyla birlikte.
- Montaj rayı (DIN ray) — klemens ve cihaz sıraları için, uzunluk payıyla.
- Ray klemens — vidalı, yaylı ya da push-in; kesit sınırı bağlanacak en büyük kabloya göre.
- Klemens köprüleme elemanları ve uç kapakları.
- NYAF kablo — pano içi kablaj için, kesit ve renk ayrımına göre.
- Uç kovanı (ferrül) — çok telli kablonun bağlandığı her noktada.
- Kablo rakoru ve kör tapa — pano giriş deliklerinde IP sınıfını korumak için.
5. İklimlendirme
- Fan ve filtre ya da klima — pano içi ısı yükü hesabına göre.
- Termostat — fanı ya da klimayı devreye alan; higrostat nemli ortamda eklenir.
- Isıtıcı — dış ortam ve gece soğuyan panolarda yoğuşmayı önlemek için.
- Pano içi aydınlatma ve kapı switch'i — bakım kolaylığı sağlar.
- Priz — devreye alma ve bakım sırasında dizüstü bilgisayar ve el aleti için.
6. İşaretleme ve dokümantasyon
- Makaron ya da halka kablo işaretleyici — her kablonun iki ucunda klemens numarası.
- Klemens etiketleri ve cihaz etiketleri.
- Uyarı etiketleri — harici besleme, gerilim değeri, ana şalterle kesilmeyen devreler.
- Pano etiketi — pano adı, besleme kaynağı, üretim tarihi.
- Tek hat ve yerleşim çizimi, klemens listesi — panonun içine yerleştirilen cep dosyasında.
Tek hat şemanızı ya da mevcut pano fotoğrafınızı gönderin; malzeme listesini bu başlıklara göre çıkarıp aynı iş günü teklif verelim. Liste kaç kalemden oluşursa oluşsun tek irsaliyede toplanıyor, şantiye takviminize göre parça parça da sevk edilebiliyor.
Sıkça sorulan sorular
Pano gövdesi ölçüsü nasıl belirlenir?
Cihazların ray üzerindeki toplam genişliği, kanal payı ve klemens sırası toplanır; buna bakım ve ileride ekleme için en az %20 yedek eklenir. Derinlik, en derin cihaza (genelde kompakt kesici ya da sürücü) ve kapak üzerindeki elemanlara göre belirlenir. Yükseklikte kablo giriş bölgesi ve bara alanı unutulmamalıdır.
Pano içi ısı yükü nasıl hesaplanır?
İçerideki her cihazın katalogdaki kayıp gücü (W) toplanır. Sürücü, güç kaynağı ve trafo kaybın büyük kısmını oluşturur; şalt malzemesinin katkısı görece küçüktür. Toplam kayıp, panonun yüzey alanı ve ortam sıcaklığıyla birlikte değerlendirilerek fan mı klima mı gerektiği belirlenir.
Hazır pano mı, projeye özel imalat mı?
Standart dağıtım ihtiyacında hazır gövde artı montaj daha hızlı ve ucuzdur. Projeye özel imalat; ölçü kısıtı olan yerlerde, çok sayıda kapak elemanı gerektiğinde, özel kablo giriş düzeni ya da bölmeli yapı istendiğinde tercih edilir. Karar genelde pano yerleşimi çizildikten sonra netleşir.
Pano imalatını da yapıyor musunuz yoksa sadece malzeme mi?
İkisini de yapıyoruz. Malzemeyi alıp kendi imalatınızı yapıyorsanız listeyi marka alternatifleriyle birlikte çıkarıyoruz. Anahtar teslim istiyorsanız tek hat şemasından devreye almaya kadar biz yürütüyoruz; teslimde tek hat ve yerleşim çizimleri, klemens listesi, test tutanağı ve as-built dosya veriliyor.

